Тоннаи тоза кардани CO₂ бо биокӯмир чӣ тавр ҳисоб карда мешавад
Чаро «2,5 т CO₂ ба як тонна биокӯмир» ҳудуди болоӣ то тарҳҳо аст ва чӣ тавр аз он тозакунии соф ба даст меояд.
Барои харидори тозакунӣ на массаи биокӯмир, балки он муҳим аст, ки пас аз ҳамаи тарҳҳо чӣ қадар CO₂ берун аз атмосфера мемонад. Ҳисобро қадам ба қадам дида мебароем — ҳамон тавре ки ҳисобкунаки мо онро иҷро мекунад.
Қадами 1. Чӣ қадар биокӯмир ҳосил шуд
Массаи хушки биокӯмир: M_b = M_feed × (1 − w) × Y, ки дар он M_feed — массаи тари ашёи хом, w — намнокӣ, Y — ҳосили биокӯмир аз массаи хушк.
Мисол: 1 000 т ашёи хом бо намнокии 0% ва ҳосили 30% 300 т биокӯмир медиҳад.
Қадами 2. Чӣ қадар карбон ба муддати дароз боқӣ мемонад
На ҳамаи карбони биокӯмир якхела устувор аст. Омили устуворӣ тибқи модели Woolf et al. (2021), ки Verra VM0044 истифода мебарад: PR = min(1, c_T − m_T × H/Corg). Коэффитсиентҳои c_T ва m_T аз ҳарорати миёнаи солонаи хок вобастаанд.
- Ҳар қадар таносуби H/Corg пасттар бошад, биокӯмир ҳамон қадар устувортар аст.
- Ҳангоми H/Corg ≥ 0,7 биокӯмир барои истифода дар хок иҷозат дода намешавад — ҳисоб анҷом дода намешавад.
- Агар PR аз 0,5 пасттар бошад, ҳисоб низ анҷом дода намешавад.
Қадами 3. Тозакунӣ то тарҳҳо
CR_gross = M_b × Corg × PR × 44/12. Зарбкунандаи 44/12 карбонро ба CO₂ табдил медиҳад.
Барои пояи пахта (Corg = 0,65, H/Corg = 0,4, хок 12,5–17,5 °C): PR = 1,04 − 0,64 × 0,4 = 0,784. Тозакунӣ то тарҳҳо: 300 × 0,65 × 0,784 × 44/12 ≈ 561 т CO₂, ё ≈ 1,87 т CO₂ ба як тонна биокӯмир.
Барои шохҳои буридаи боғ (Corg = 0,77, H/Corg = 0,3) — ≈ 2,39 т CO₂ ба як тонна биокӯмир.
Қадами 4. Тозакунии соф
CR_net = (CR_gross − PE_prod − PE_trans − PE_appl − PE_emb / 5) × (1 − DF). Партобҳои истеҳсолот (энергия, метани кӯраҳои оддӣ), нақлиёт, истифода дар хок ва ҳиссаи ихроҷи сохтани таҷҳизот тарҳ карда мешаванд, сипас тахфифи номуайянӣ татбиқ мегардад.
Хулоса: диапазон, на як рақам
Барои ашёи хоми пилот тозакунӣ то тарҳҳо 1,8–2,5 т CO₂ ба як тонна биокӯмирро ташкил медиҳад. Арзиши соф камтар аст; шумораи воқеии воҳидҳо тавассути аудит ва таҳлилҳои лабораторӣ муайян карда мешавад. Аз ин рӯ мо диапазонро бо қайди «то верификатсия» нишон медиҳем.

