Ҷамъоварии биомасса
Пояҳои пахта, шохаҳои буридаи боғ ва донакҳоеро, ки имрӯз дар саҳроҳо месӯзонанд, аъзои «Био-Кишоварз» ва дигар истеҳсолкунандагони кишоварзӣ ҷамъ меоранд.
Платформаи миллии кредитҳои карбонӣҶумҳурии Тоҷикистон
CARBON.TJ боқимондаҳои растаниро ҷамъ карда, ба биоангишт коркард мекунад ва кредитҳои санҷидашавандаи хориҷкунии CO₂ мебарорад — ба манфиати деҳқонони Суғд ва Хатлон. Барои оғози лоиҳаҳои аввалин шарикон меҷӯем.
Шумо деҳқон ё кооператив ҳастед? Чӣ тавр иштирок кардан →
имрӯз дар саҳроҳо сӯзонда мешаванд
гармкунӣ бе дастрасии оксиген
обу нуриҳоро нигоҳ медорад
пас аз санҷиши мустақил
Рушди саноат, энергетика ва кишоварзӣ бо афзоиши партовҳои CO₂ ва таҳдид ба гуногунии биологӣ ҳамроҳ аст. Ин қарорҳои низомиро талаб мекунад, на лоиҳаҳои алоҳида.
Пас аз рушди босуръати солҳои 2020–2021 ва ноустувории солҳои 2022–2023 харидорони кредитҳои карбонӣ иловагӣ будан, дарозмуддатӣ ва набудани ҳисоби дукаратаро талаб мекунанд4. CARBON.TJ аз аввал маҳз барои ҳамин талабот сохта мешавад.
Биоангишт CO₂-ро аз атмосфера гирифта, онро садҳо сол дар хок нигоҳ медорад. Чунин кредитҳоро (CDR — Carbon Dioxide Removal) ширкатҳои технологӣ мехаранд ва нархи онҳо чанд маротиба аз кредитҳои стандартӣ баландтар аст1.
Чор қадам, ки дар ҳар яки онҳо натиҷаи санҷидашаванда ба вуҷуд меояд — асоси боварии харидорон.
Пояҳои пахта, шохаҳои буридаи боғ ва донакҳоеро, ки имрӯз дар саҳроҳо месӯзонанд, аъзои «Био-Кишоварз» ва дигар истеҳсолкунандагони кишоварзӣ ҷамъ меоранд.
Биомассаро бе дастрасии оксиген гарм мекунанд. Карбон намесӯзад, балки ба шакли устувори ковок — биоангишт табдил меёбад.
Биоангиштро ба саҳроҳо меандозанд. Он обу моддаҳои ғизоиро нигоҳ медорад, карбон бошад садҳо сол дар замин мемонад.
Аудитори мустақил маълумотро аз рӯи методологияи байналмилалӣ месанҷад. Танҳо пас аз ин кредитҳо дар феҳрист бароварда шуда, дар бозорҳои байналмилалӣ ва минтақавӣ фурӯхта мешаванд.


Миқёсро интихоб кунед — аз як хоҷагӣ то тамоми кишвар — ва бубинед, ки боқимондаҳои растанӣ ба чӣ табдил меёбанд.
Лоиҳаҳои биоангишт аз партовҳои кишоварзӣ бо иштироки деҳқонон бо бузургтарин харидорони кредитҳои CDR шартнома мебанданд.
Биоангишт аз пояҳои пахта, ки пештар дар саҳро сӯзонда мешуданд. Деҳқонон барои ашёи хом пардохт ва ҳиссае аз кредитҳо мегиранд. Шартномаҳо бо Google ва Microsoft.
Кооператив пӯсти қаҳваро ба завод медиҳад, биоангишт бошад ҳамчун нурӣ ба саҳроҳои аъзои худи он бармегардад.
Бузургтарин аҳдномаи биоангишт: харидор пешакӣ ӯҳдадор мешавад, ки кредитҳоро харад, ва истеҳсолот зери ҳамин шартнома сохта мешавад.
Қисми қарзи хориҷии кишвар бахшида ё аз нав сохтор дода мешавад, маблағҳои сарфашуда бошад ба ҳифзи табиат ва кишоварзии устувор равона мегарданд.
Кредиторон розӣ мешаванд, ки қисми қарзро бахшанд ё аз нав сохтор диҳанд.
Маблағҳо ба гуногунии биологӣ, кишоварзии устувор ва барқарорсозии ҷангалҳо равона мешаванд.
Созишномаҳо байни ҳукумат, донорҳо ва ташкилотҳои экологӣ.
қарзи хориҷӣ аз нав маблағгузорӣ шуд
барои ҳифзи экосистемаҳои Амазонка10
Нӯҳ ҳадаф, ки натиҷаи платформа аз рӯи онҳо чен карда мешавад.
Кам кардани партовҳои CO₂ ва дигар газҳои гулхонаӣ
Барқарорсозии хок бо ёрии биоангишт ва технологияҳои органикӣ
Гузариш ба кишоварзии органикӣ
Ҳифзи гуногунии биологӣ
Низоми миллии сертификатсияи кредитҳои карбонӣ
Кам кардани қарзи давлатӣ тавассути Debt-for-Nature Swaps
Ҷалби сармояи байналмилалӣ ва дастгирии донорҳо
Рушди «иқтисоди сабз» ва ҷойҳои нави корӣ
Тоҷикистон ҳамчун пешвои минтақавии рушди устувор

Методологияи ҳисоби карбон ҳангоми истифодаи биоангишт дар хок ва дигар соҳаҳо.

Методологияи чаҳорчӯбавӣ барои карбони органикии хок (Soil Organic Carbon).

Талабот ба сифати биоангишт ва истифодаи бехатари он дар хок.
Лоиҳа нақша дорад, ки аз рӯи ин стандартҳо сертификатсия гузарад; дар айни замон сертификатсия нашудааст.

LEAN Solutions — яке аз ширкатҳои пешбари машваратӣ дар Осиёи Марказӣ, ки ба беҳсозии равандҳои тиҷоратӣ, татбиқи принсипҳои LEAN ва Kaizen, табдилоти рақамӣ ва рушди стратегии корхонаҳо ва лоиҳаҳо тахассус дорад. Он ба ноил шудан ба натиҷаҳои назаррас, кам кардани хароҷот ва тақвияти мавқеи рақобатӣ дар бозор кӯмак мекунад.

Кооперативи ғайритиҷоратии «Био-Кишоварз» соли 2012 бо дастгирии Helvetas Swiss Intercooperation ва GIZ таъсис ёфта, биодеҳқонони Тоҷикистонро, ки усулҳои аз ҷиҳати экологӣ тозаи кишоварзиро татбиқ мекунанд, муттаҳид месозад. Кооператив пешрави истеҳсол ва содироти пахтаи органикӣ ва зироатҳои киштгардон гардида, модели устувори кишоварзии органикиро дар кишвар ташаккул медиҳад.

Палатаи машваратчиёни Тоҷикистон — ҷамъияти касбии коршиносон ва машваратчиён, ки барои рушди бозори машварат, баланд бардоштани сифати хизматрасониҳо ва пешбурди амалияҳои устувор дар тиҷорат ва лоиҳаҳои ҷамъиятӣ таъсис ёфтааст. Он ҳамчун платформа барои мубодилаи дониш, ҳамкорӣ ва татбиқи стандартҳои байналмилалӣ хизмат мекунад.
Сертификате, ки тасдиқ мекунад, ки як тонна эквиваленти CO₂ аз атмосфера хориҷ карда шудааст ё партов нашудааст. Кредит танҳо пас аз верификатсияи мустақил бароварда шуда, дар феҳрист сабт мегардад, то онро ду маротиба фурӯхтан мумкин набошад.
Биоангиштро аз боқимондаҳои растанӣ бо роҳи пиролиз — гармкунӣ бе дастрасии оксиген — мегиранд. Онро намесӯзонанд, балки ба хок меандозанд: карбон садҳо сол устувор мемонад, сохтори ковоки он бошад обу моддаҳои ғизоиро нигоҳ медорад.
Онҳо хориҷкунии воқеӣ ва дарозмуддати CO₂-ро тасдиқ мекунанд, на ваъдаи партов накарданро. Пешниҳоди чунин кредитҳо маҳдуд аст, талабот аз ҷониби ширкатҳое, ки ҳадафи партови сифрӣ доранд, бошад меафзояд.
Чунин хатар вуҷуд дорад, бинобар ин мо принсипи «аввал кам кардан, баъд ҷуброн»-ро дастгирӣ мекунем: кредитҳо бояд танҳо боқимондаи ногузири партовҳоро пӯшонанд. Фоидаи биоангишт барои хок ва об бошад новобаста аз бозори кредитҳо боқӣ мемонад.
Бо дастаи лоиҳа тавассути телефон ё почтаи электронӣ тамос гиред. Мо мегӯем, ки иштирок чӣ гуна ташкил мешавад, кадом маълумот дар бораи саҳроҳо ва ашёи хом лозим аст ва ҳисобгирӣ чӣ тавр ба роҳ монда шудааст.
Biodiversity Finance Initiative — ташаббуси Барномаи рушди СММ (БРСММ), ки ба кишварҳо дар арзёбии ниёзҳои маблағгузории ҳифзи табиат ва дарёфти манбаъҳои маблағ кӯмак мекунад.
Мо барои шарикӣ бо донорҳо ва ташкилотҳои байналмилалӣ, харидорони кредитҳои карбонӣ ва истеҳсолкунандагони кишоварзӣ омодаем.
Ҳамгироӣ бо BIOFIN ва механизми Debt-for-Nature Swaps.
Муҳокимаи шарикӣ → Ба харидорони кредитҳоКредитҳои CDR аз биоангишт аз Осиёи Марказӣ.
Дархости маълумот → Ба деҳқонон ва соҳаи кишоварзӣПардохт барои нигоҳдории карбон ва хоки солим.
Занг занед →